Scripties UMCG - Rijksuniversiteit Groningen
 
English | Nederlands

Tablet als input device voor het PACS

(2015) Fictorie, Ingmar

Circa 40 radiologen van het Universitair Medisch Centrum Groningen werken dagelijks op hun werkstation met het Picture Archiving and Communication System (PACS), waarmee ze radiologische afbeeldingen van patiënten kun-nen bewerken (zoals inzoomen of metingen verrichtingen) en beoord elen. De bevindingen worden vervolgens even-eens door hen in het PACS gerapporteerd en opgeslagen. Van elke patient bestaan één of meerdere onderzoeken (studies) met bijbehorende afbeeldingen (series) en een rapport. Radiologen werken nu met een muis, toetsenbord en een speech microphone om taken in het PACS uit te voeren. De onderzoeksafdeling van radiologie wil graag laten onderzoeken wat de mogelijkheden zijn van een ta-blet als input device voor het PACS ter verbetering van de usability.

Het doel van dit ontwerpgerichte onderzoek is het doen van aanbevelingen aan de onderzoeksafdeling van radiolo-gie voor de mogelijkheden van een tablet als input device voor een PACS desktopapplicatie om de usability van het PACS te verbeteren. De aanbevelingen worden gevormd door zowel het opleveren van een ontwikkeld prototype in de vorm van een Android-applicatie als het geven van ad-viezen die voortvloeien uit de conclusies die getrokken zijn uit het onderzoek.

Om een theoretisch en inhoudelijk verantwoord eerste prototype op te leveren zijn relevante theorieën op het ge-bied van usability verzameld. Aanvullend is vooronderzoek gedaan door middel van het houden van interviews met de opdrachtgever en usability expert met domeinkennis en door mee te lopen met een radioloog waardoor een beeld is gevormd van het gebruik van PACS in de praktijk. Op de-ze manier is in kaart gebracht wat de opdrachtgever graag wil bereiken, hoe de workflow en huidige gebruikerserva-ring van de doelgroep is met het PACS en welke usability-inzichten een bijdrage kunnen leveren aan het prototype. Door het vooronderzoek is eveneens afgesproken dat het prototype (de tablet-applicatie) de PACS-software op het werkstation niet gaat vervangen, maar aansturen.

Het eerste prototype is ontwikkeld door theorie over usabi-lity (heuristieken van Nielsen), het PACMAD-model (Peop-le At the Centre of Mobile Application Development), ontwerprichtlijnen voor Android en informatie verkregen uit het vooronderzoek toe te passen op en te vertalen in hi-fi wireframes. Voor de doelgroep, zo bleek uit het vooron-derzoek, is het belangrijk dat functionaliteiten van het PACS snel kunnen worden aangeroepen met de tablet, voornamelijk zoomen, slepen en meten. Deze functionaliteiten zijn daarom in een verticale favorietenbalk geplaatst, in de vorm van herkenbare iconen. Bovendien is het mogelijk voor de gebruiker om zelf functionaliteiten te kiezen die hij wil gebruiken door ze te verplaatsen naar de favorietenbalk. Ook is een gesture area toegevoegd, een groot rechthoekig vlak, waarbinnen de radioloog snel bewerkingen op afbeeldingen kan uitvoeren met behulp van gestures, zonder te hoeven klikken op de desktop. In de action bar, die is ontworpen door Google, kan de gebruiker (contextspecifieke) acties selecteren. Zo kan de gesture area in een touch pad veranderen en een virtueel toetsenbord worden ingeschakeld om zo de hardware-muis en -toetsenbord te vervangen. De gebruiker kan altijd zien met welk onderzoek hij bezig is doordat in de action bar de onderzoekscontext wordt weergegeven. Tot slot is een microfoon-icoontje beschikbaar. Als deze wordt geselecteerd, kan de radioloog met zijn speech microphone direct het rapport met bevindingen inspreken op de desktop.

Het tweede prototype is ontwikkeld door de meningen van een usability expert met domeinkennis, een usability expert zonder domeinkennis en de opdrachtgever over het eerste prototype te verwerken. Dit heeft geleid tot een grondige herziening van het eerste prototype. Op verzoek van de opdrachtgever is de muisfunctionaliteit en gesture area verdwenen en worden alleen iconen van functionaliteiten geplaatst op het hoofdscherm, dat het label Tools heeft. De favorietenbalk blijft intact maar staat nu horizontaal onderaan het scherm. Na beoordeling van en in overleg met de expert met domeinkennis zijn een tweetal schermen toegevoegd, patient archive en report. Deze schermen zijn te bereiken via tabbladen in de action bar, of door te swipen van links naar rechts. In het patient archive-scherm is een lijst van alle onderzoeken van een (op de desktop) geselecteerde patiënt beschikbaar. Hier kan de radioloog alle onderzoeken, met bijbehorende rapporten en afbeeldingenseries inzien. Door op een rapport-icoon te klikken van een onderzoek in de lijst wordt het bijpassende rapport zichtbaar. De onderzoeken kunnen worden gesorteerd op datum, modaliteit of lichaamsdeel. Daarnaast kunnen afbeeldingen worden ingedeeld op aangesloten beeldschermen op de desktop, door series te verslepen naar de virtuele schermen in de applicatie. In het rapport-scherm kan het rapport van de huidige studie worden ingesproken of getypt en opgeslagen.
Het eerste prototype inclusief bovenstaande wijzigingen is ontwikkeld in een Android-applicatie voor een tablet. De usability expert zonder domeinkennis heeft deze applicatie geëvalueerd. Twee wijzigingen zijn nog gedaan op basis van die evaluatie: de favorietenbalk is beter als zodanig herken-baar door een extra kader te plaatsen en de iconen erbin-nen verticaal te centreren.

Vijf radiologen van het UMCG hebben een use case uitge-voerd met de applicatie zoals die hierboven is beschreven. Aan de hand van acht taken hebben ze met de tablet een verslag gerapporteerd. Door gebruik te maken van het think-aloud protocol, de gesprekken (audio) en de scherm-handelingen (video) op te nemen met de tablet, een kort interview en een vragenlijst over de applicatie is data ver-zameld en verwerkt. Door deze manier van testen is ge-tracht te achterhalen of de applicatie gebruikersvriendelijk en qua functionaliteiten compleet is en wat de mening is van de radiologen over een tablet als input device voor het PACS. Op basis van de use case en de gesprekken zijn aan-passingen gedaan aan het tweede prototype en hebben geresulteerd in hi-fi wireframes van het derde prototype. Wijzigingen zijn een wederom aangepaste favorietenbalk, toegevoegde sectielabels om functionaliteiten te groepe-ren, kleurwijziging van een geselecteerd onderzoek en au-torisatie- en toetsenbordiconen (functionaliteiten) in de action bar.

Op basis van de gebruikerstests is geconcludeerd dat de doelgroep overwegend positief staat tegenover het gebruik van een tablet als input device voor het PACS en het prototype in de huidige vorm als implementatie daarvan. Verder zijn er ideeën door radiologen gelanceerd om de tablet bijvoorbeeld als mobiel naslagwerk te gebruiken.
De opdrachtgever wordt geadviseerd om op basis van de resultaten en conclusies het onderzoek een vervolg te ge-ven en daarmee een werkende implementatie van het pro-totype te realiseren. Zo kan onder andere worden gemeten of er een tijdsvoordeel kan worden gerealiseerd door de applicatie te gebruiken en of de gebruikerservaring daad-werkelijk verbeterd.

De inhoud van deze scriptie is vertrouwelijk. Wilt u de volledige scriptie inzien, dan kunt u een verzoek mailen aan: afstuderen@umcg.nl






 
To top